Administracja Publiczna 4.0: Wyzwania cyfryzacji

W dobie dynamicznych przemian technologicznych oraz cyfrowej transformacji nowoczesne zarządzanie sprawami publicznymi staje przed wyzwaniami, które wymagają ścisłej współpracy świata nauki i praktyki samorządowej. 26 października 2026 roku w murach Akademii Nauk Stosowanych Angelusa Silesiusa w Wałbrzychu odbyła się Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Administracja Publiczna 4.0. Inteligentne rozwiązania dla regionu”. Wydarzenie to stało się forum pogłębionej debaty nad przyszłością lokalnych i regionalnych struktur państwowych.

Służyć czy rządzić? Nowe oblicze administracji

Otwarcie obrad plenarnych zainicjował wykład rektorski prof. dr hab. Jolanty Itrich-Drabarek (Sieć Badawcza Łukasiewicz, Uniwersytet Warszawski) pt. „Służyć czy rządzić? Administracja publiczna wobec wyzwań XXI wieku”. Prelekcja postawiła fundamentalne pytania o rolę urzędnika w dobie postępującej cyfryzacji i stanowiła wstęp do dyskusji w formule round table debate.

Eksperci i praktycy poszukiwali odpowiedzi na pytanie, jak skutecznie wdrażać inteligentne rozwiązania przy jednoczesnym zachowaniu etyki i służebnej roli urzędu wobec obywatela. Przedstawiciele uczelni – Prorektor ds. nauki i rozwoju prof. ucz. dr hab. Beata Detyna oraz Kanclerz dr Piotr Sylwestrzak – podkreślali kluczowe znaczenie ośrodków akademickich w kreowaniu i testowaniu innowacji dla sektora publicznego.

Samorząd w czasach polikryzysu i budowanie odporności

Popołudniową część konferencji podzielono na dwa panele tematyczne. Pierwszy z nich, moderowany przez prof. dr hab. Katarzynę Kuć-Czajkowską z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, poświęcony był analizie uwarunkowań zmian w strukturach władzy lokalnej.

Istotnym punktem obrad była dyskusja o odporności instytucjonalnej samorządów. Dr Marcin Piątek przedstawił analizę funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego w warunkach polikryzysu, balansujących między sztywną procedurą, polityką a realnym zagrożeniem. Z kolei mjr r. pr. Mateusz Błaszczak omówił rolę samorządu w budowaniu odporności społeczności lokalnych na współczesne kryzysy. Prelegenci nawiązali również do tożsamości regionalnej – omówiono historyczny proces kształtowania się samorządu w Wałbrzychu po 1990 roku oraz nietypowe formy partycypacji społecznej i przywództwa lokalnego.

Sztuczna inteligencja, AI Act i „Urząd 4.0”

Drugi panel skupił się na wymiarze technologicznym. Zdominowały go zagadnienia związane ze sztuczną inteligencją oraz unijnym rozporządzeniem AI Act. Zespół prelegentów (mgr kom. sąd. Justyna Piasecka, dr r. pr. Grzegorz Kamieński oraz dr r. pr. Łukasz Mikowski) zaprezentował prawne aspekty wdrażania rozwiązań AI w urzędach samorządowych. Dr Małgorzata Sosnowska zwróciła uwagę na niezwykle istotny problem granic odpowiedzialności karnej urzędników korzystających z algorytmów decyzyjnych.

Ciekawą perspektywę praktyczną zaprezentowała mgr Klaudia Radomska, wskazując na możliwość transferu rozwiązań organizacyjnych z przemysłu motoryzacyjnego (metodologia Kaizen) do administracji publicznej pod szyldem „Urzędu 4.0”. Podczas panelu poruszono także kwestie dostępności cyfrowej dla osób ze szczególnymi potrzebami oraz nowoczesnej integracji logistyki i administracji w obiektach dziedzictwa kulturowego.

Współpraca na rzecz regionu

Wydarzenie realizowane było dzięki dofinansowaniu ze środków budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego. Honorowy patronat nad wydarzeniem objęli m.in. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Wojewoda Dolnośląska Anna Żabska, Senator RP Agnieszka Kołacz-Leszczyńska, Posłanka na Sejm RP dr Sylwia Bielawska oraz Prezydent Wałbrzycha dr Roman Szełemej.

Konferencja w Akademii Nauk Stosowanych Angelusa Silesiusa wykazała, że sprawna transformacja w stronę Administracji 4.0 wymaga stałego dialogu między nauką, polityką a sektorem społecznym i gospodarczym. Wałbrzyskie spotkanie dało solidne podstawy pod dalsze wdrożenia inteligentnych rozwiązań na Dolnym Śląsku.