Jeszcze kilka lat temu wielu z nas słyszało prostą historię o alkoholu: wypijesz trochę, rozluźnisz się, będzie weselej. Taki obraz pojawia się w filmach, w mediach społecznościowych, w opowieściach starszych znajomych. Alkohol ma być czymś, co pomaga się odstresować, przełamać nieśmiałość albo „wyluzować” po ciężkim tygodniu. Problem polega na tym, że to tylko część prawdy – i to ta najbardziej powierzchowna.

::addons{"type":"youtube","url":"https://youtu.be/b9yRFFvCYkw?si=ChLiCJb8KUywYzRy"}

W rzeczywistości to, co dzieje się w organizmie po wypiciu alkoholu, jest dużo mniej romantyczne. Kiedy pijemy, nasz organizm zaczyna natychmiast rozkładać alkohol. W pierwszym kroku powstaje substancja o mało znanej nazwie: aldehyd octowy. I tu zaczyna się problem, bo jest to związek znacznie bardziej toksyczny niż sam alkohol. Można powiedzieć wprost: to jedna z głównych rzeczy, które robią bałagan w naszym mózgu po imprezie.

Aldehyd octowy działa na neurony jak chemiczny sabotażysta. Zwiększa stres oksydacyjny w komórkach nerwowych, nasila stany zapalne w mózgu i zaburza działanie neuroprzekaźników odpowiedzialnych za nastrój. To dlatego po alkoholu – zwłaszcza następnego dnia – wielu ludzi doświadcza nie tylko fizycznego kaca, ale też psychicznego. Pojawia się niepokój, rozdrażnienie, spadek energii, czasem nawet poczucie przygnębienia bez wyraźnego powodu.

Znasz to uczucie, kiedy po imprezie budzisz się rano i wszystko wydaje się jakieś cięższe niż zwykle? Myśli krążą, nastrój jest gorszy, a drobne problemy nagle urastają do dużych. W dużej mierze odpowiada za to właśnie aldehyd octowy i chemiczny chaos, który powstaje w mózgu po alkoholu. 

A czy Ty wiesz ile trwa ta burza chemiczna? Mózg przez następne około sześć tygodni próbuje poradzić sobie z zatruciem. Nie tylko huśtawka emocji lub brak kontroli jest widocznym efektem tego zatrucia. Z czasem pogarszają się funkcje poznawcze – pamięć, uwaga, myślenie.

Nie chodzi o moralizowanie ani o straszenie. Alkohol od wieków jest częścią kultury i życia społecznego. Problem polega na tym, że bardzo rzadko mówi się młodym ludziom o tym, jak naprawdę działa na mózg. Zamiast tego dostajemy uproszczony przekaz: pij, ale z umiarem. Tyle że „umiar” nie zmienia faktu, że każda dawka alkoholu musi zostać w organizmie rozłożona, a jednym z etapów tego procesu jest właśnie kontakt mózgu z toksycznym aldehydem octowym.

Dlatego najrozsądniejsze podejście to świadomość. Wiedzieć, co się dzieje w organizmie i samemu decydować, czy ta chwilowa poprawa nastroju jest warta chemicznego chaosu, który pojawia się później. Szczególnie wtedy, gdy mózg – zwłaszcza w młodym wieku – wciąż się rozwija i jest bardziej wrażliwy na takie substancje.

Czasem największą dojrzałością nie jest to, ile ktoś potrafi wypić na imprezie. Czasem jest nią umiejętność powiedzenia sobie: wiem, jak to działa na mój mózg – i nie zawsze chcę za to płacić przez następne tygodnie.
Bądź mądry. Bądź dzielny. Wybieraj Zdrowie.

Autorka tekstu: Joanna Ziejło – Augun, psycholog
Materiał powstał w ramach kampanii  „Czy wiesz, że..?” Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wałbrzychu

Jeśli chcesz się nauczyć nowych form redukcji napięcia. Jeśli chcesz popracować nad asertywnością lub widzisz u siebie problem związany ze szkodliwym piciem alkoholu - przyjdź do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wałbrzychu. Zapraszamy do Działu Profilaktyki w Centrum Aktywności Lokalnej (ul. Mickiewicza 26) lub pod nr telefonu: 74 645 86 55, 885 370 011.